Filozofia opieki Silviahemmet cz. 2

Wspomniana wcześniej filozofia opieki Silviahemmet stawia sobie za cel dążenie do najwyższego możliwego poczucia jakości życia osoby z demencją i jej rodziny. Jest to całościowe podejście uwzględniające potrzeby fizyczne, psychiczne, społeczne i egzystencjalne osób chorujących. Opiera się na podejściu paliatywnym, to znaczy, że traktuje choroby otępienne jako nieuleczalne i terminalne, w których skupiać należy się na uldze w cierpieniu, a nie na leczeniu czy terapii.

Czytaj dalej

Otępienie czołowo-skroniowe

Demencja nie musi zaczynać się od problemów z pamięcią. Otępienie czołowo-skroniowe (ang. frontotemporal dementia, FTD) to postępujące zaburzenie mózgu, a przede wszystkim jego płatów czołowych i skroniowych. U osób nim dotkniętych, w odróżnieniu od osób z chorobą Alzheimera, jako pierwsze występują objawy związane z zachowaniem, językiem i ruchem.

Ten rodzaj otępienia dzieli się na dwa typy, wariant behawioralny FTD i pierwotną postępującą afazję. Pierwotna postępująca afazja dzieli się z kolei na otępienie semantyczne i postępującą afazję bez płynności mowy.

Czytaj dalej

Jakie są pierwsze oznaki demencji?

Pierwsze oznaki demencji są często pomijane i postrzegane przez wielu jako normalny element starzenia się. Co powinno budzić obawy?

  • Zaburzenia pamięci krótkotrwałej, czyli tego, co zdarzyło się niedawno, przed chwilą. Osoba dotknięta otępieniem może, na przykład, powtarzać wielokrotnie to samo pytanie.
  • Znaczna zmiana osobowości i zachowania. Osoba dotknięta otępieniem może mieć bardzo zmienny nastrój, przejawiać lęk lub depresję. Towarzyski wcześniej człowiek może wycofać się ze spotkań z przyjaciółmi lub osoba skryta, pełna rezerwy, nagle zacznie zaczepiać obcych.
  • Gubienie się w znanych miejscach.
  • Utrata poczucia czasu, np. częste mylenie dni tygodnia lub pór dnia.
  • Częste gubienie rzeczy i umieszczanie ich w niewłaściwych miejscach.
  • Nowe problemy z komunikacją, np. trudności ze znalezieniem słów. Zagubienie w środku zdania lub używanie niewłaściwych słów.
  • Trudności w wykonywaniu złożonych zadań, które kiedyś nie sprawiały problemu. Na przykład niemożność upieczenia ciasta.
  • Trudności w rozwiązywaniu problemów oraz w planowaniu, co przejawia się np. w problemach z samodzielnym zarządzaniu osobistymi finansami.
  • Zmniejszona zdolność osądu. Na przykład ubieranie się nieodpowiednio do warunków pogodowych.

Co istotne – w normalnym starzeniu się takie trudności mogą pojawić się od czasu do czasu (każdy ma czasem gorszy dzień!), ale w przypadku demencji utrzymują się i zwykle pogarszają w czasie.

Jeśli podejrzewasz u siebie lub kogoś innego początki otępienia, skonsultuj swoje obawy ze specjalistą jak najszybciej. Im szybciej uzyskasz odpowiednie leczenie i wsparcie, tym bardziej będą one efektywne.

Filozofia opieki Fundacji Silviahemmet cz. 1

Choć od wielu miesięcy nie pojawił się na tym blogu żaden wpis, nie oznacza to, że przestałam zajmować się problematyką opieki nad osobami dotkniętymi otępieniem. Wręcz przeciwnie. Od ponad pół roku pracuję w firmie, która zajmuje się rozpowszechnianiem za granicą szwedzkich rozwiązań w zakresie opieki nad osobami z demencją.

Promujemy przede wszystkim koncepcję opieki rozwiniętą przez Fundację Silviahemmet (tu można znaleźć więcej informacji o samej fundacji). To całościowa filozofia opieki skoncentrowana na osobie dotkniętej otępieniem i czerpiąca z idei opieki paliatywnej, a więc takiej, ktora skupia się na dążeniu do jak najlepszej jakości zycia osoby chorującej (ponieważ otępienia wynikającego z chorób neurodegeneracyjnych nie da się wyleczyć). Filozofia opieki Silviahemmet oparta jest na czterech filarach:
– kontrola objawów,
– relacja i komunikacja,
– praca zespołowa,
– wsparcie dla rodziny.

W kolejnych wpisach opowiem szerzej o różnych aspektach tego podejścia i o mojej pracy.

Artykuł w MEDI Forum Opieki Długoterminowej

W najnowszym numerze kwartalnika MEDI Forum Opieki Długoterminowej można przeczytać mój artykuł, zatytułowany „Podejście metakliniczne w leczeniu i opiece nad osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera. Poruszam w nim kwestie poszanowania godności osób dotkniętych otępieniem, przyglądam się temu, co sprzyja uprzedmiotowieniu chorujących i proponuję przyjęcie w leczeniu i opiece nad osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera perspektywy metaklinicznej opisanej przez Victora Frankla.

Hess-Wiktor, K. (2014). Podejście metakliniczne w leczeniu i opiece nad osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera. MEDI Forum Opieki Długoterminowej, 2(60), 6-9.

Poradnik dla zawodowych opiekunów osób z chorobą Alzheimera

Serdecznie polecam poradnik Katarzyny Oleksy-Kaweckiej z DPS Fundacji Sadyba w Bystrej, w którego tworzeniu uczestniczyłam. To zwięzła i nastawiona na praktykę publikacja dla opiekunów i terapeutów pracujących z osobami dotkniętymi chorobą Alzheimera, zwłaszcza w umiarkowanym i głębokim stadium.

W tej darmowej publikacji można przeczytać m.in. o etapach choroby Alzheimera, specyfice komunikacji z osobą dotkniętą otępieniem i o różnego rodzaju terapiach pozamedycznych stosowanych u chorujących. W poradniku zawarłyśmy też propozycje ćwiczeń i aktywności terapeutycznych dla osób z chorobą Alzheimera.

Poradnik w formacie PDF jest dostępny tu.